इरानमा जनआन्दोलनको नयाँ चरणले देशभर आक्रोश फैलाएको छ। विरोध प्रदर्शनहरू सुरु भएदेखि कम्तीमा २,५७१ जनाको मृत्यु भएको छ, जसमा प्रदर्शनकारी, बच्चा र निर्दोष नागरिकहरू छन्। केही हप्तामा देशभर सुरक्षा बलको कडाइ र हिंसात्मक कारबाहीले राजधानी तेहरान र अन्य शहरहरूमा आतंक मच्चाएको छ।
अरू देशहरूसँग संचार कटौती भएपछि स्थिति अझ जटिल बनेको छ। मानिसहरूले बाहिर फोन गर्न पाउँदा पहिलो पटक आफ्ना अनुभव र डर साझा गरेका छन्। व्यापारिक क्षेत्रहरू र बैंकहरूमा आगलागी भएको छ, र सडकमा सामान्य जनजीवन ठप्प छ। इरानी जनता अब आफ्नो अधिकार र सुरक्षाको लागि जोखिम उठाइरहेका छन्।
इरानमा जनआन्दोलनको दमन र मृत्यु दर
सुरक्षा बलहरूले प्रदर्शनकारीलाई रोक्न कडा कदम चालिरहेका छन्। यसै कारण कम्तीमा २,४०३ प्रदर्शनकारी र १४७ सरकारी कर्मचारीको मृत्यु रिपोर्ट भएको छ। यसमा १२ बच्चा र नौ निर्दोष नागरिक पनि छन्। यसले इरानमा जनआन्दोलनको स्तरलाई ऐतिहासिक उच्चतामा पुर्याएको छ।
इरानमा जनआन्दोलनको कारणहरू
मुख्य कारणहरूमा देशको बिग्रिएको अर्थतन्त्र, बेरोजगारी, र राजनीतिक असन्तुष्टता छन्। विशेष गरी युवा वर्ग अब पुराना नेतृत्वप्रति आशावादी छैनन्। प्रदर्शनकारीहरूले आयातित र सरकारी नीतिहरूको विरोध गर्दै देशभित्र ठूलो आन्दोलन थालेका छन्।
संचार र बाह्य पहुँचमा रोक
इरानमा जनआन्दोलनको समयमा सरकारले इन्टरनेट र मोबाइल संचार काटेको छ। धेरै इरानीहरूले बाहिरी विश्वसँग सम्पर्क गर्न कठिनाइ भोगिरहेका छन्। यद्यपि केही व्यक्तिहरूले Starlink जस्ता उपग्रह सेवाको प्रयोग गरेर समाचार र जानकारी बाहिर पठाइरहेका छन्।
शहरहरूमा स्थिति र सुरक्षाको अवस्था
तेहरान र अन्य प्रमुख शहरहरूमा सुरक्षा बलहरू हवाई र भुइँबाट कडाइ गरिरहेका छन्। सार्वजनिक स्थलमा प्रहरी र plainclothes सुरक्षाकर्मी देखिन्छन्। आगलागी, सरकारी सम्पत्ति नष्ट हुनु, र बैंकहरूमा तोडफोड हुनु सामान्य दृश्य बनेको छ।
अन्तर्राष्ट्रिय प्रतिक्रिया र आगामी अवस्था
विश्वले इरानमा बढ्दो हिंसालाई चासोपूर्वक हेरिरहेको छ। संयुक्त राष्ट्र र मानवअधिकार समूहहरूले कडा कदमको निन्दा गरेका छन्। यद्यपि स्थानीय जनता अझै प्रदर्शन जारी राख्ने सोचमा छन्। भविष्यमा इरानमा थप दमन वा सम्भावित विदेशी हस्तक्षेपको आशंका गरिएको छ।
इरानमा जनआन्दोलनको रक्तरञ्जित चरणले देशको राजनीतिक र सामाजिक जीवनलाई तहस-नहस बनाइरहेको छ। अब सुरक्षा र मानवअधिकारका दृष्टिले अन्तर्राष्ट्रिय समुदायको ध्यान आवश्यक छ।
सबै नयाँ समाचार र अपडेटका लागि mahagadhimai.com सँग रहनुहोस् – यहाँ छ नेपाल र विश्वका ताजा खबरहरू, पहिलो हातमा!
